رفاه اجتماعی و اقتصادی به پشتوانه مالیات

Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

در شرایط کنونی رفاه اجتماعی یکی از مهم‌ترین وظایف دولت‌ها محسوب می گردد زیرا این موضوع ارتباط مستقیم و تنگاتنگی با رضایت مندی افراد جامعه داشته به دیگر سخن دولت‌هایی که بتوانند رفاه و آسایش بیشتری را برای ملت‌های خویش فراهم نمایند، می‌توانند وفاداری هر چه بیشتر ملت‌های خود را نسبت به خویش تقویت نموده که در نهایت این امر به انسجام و استحکام دولت کمک فراوانی می نماید. از اینرو در این بررسی ابتدا تعارفی از رفاه اجتماعی را مطرح نموده و سپس رابطه میان مالیات و رفاه اجتماعی مورد مطالعه و کنکاش قرار خواهد گرفت.
انسان در طول تاریخ همواره نیازمند تامین مایحتاج حداقلی خویش برای گذران زندگی بوده و برای بهبود وضعیت معیشتی و رسیدن به رفاه تلاش نموده است. گفتنی است که سطح مطلوب رفاه برای افراد با توجه به سطح فرهنگ، وضعیت اقتصادی، جنسیت و غیره متفاوت است.
اندیشمندان و متفکران تعاریف بیشماری را برای رفاه اجتماعی بیان نموده‌اند. برخی از آنان رفاه را مترادف با بهره مندی یا مطلوبیت و به منزله خیر و خوشبختی تعریف کرده و عده ای دیگر آن را مقوله کمی قابل اندازه گیری با پول و مرتبط با آمال و آرزوهای فرد در نظر گرفته‌اند.
صاحبنظران رفاه اجتماعی را از دو بعد مورد مطالعه قرار داده‌اند که عبارت‌اند از:
۱- بعد مادی
۲- بعد معنوی
بعد مادی بر تامین نیازهای اساسی، خوراک، پوشاک، شغل و مسکن، بهداشت و درمان تاکید دارد در حالیکه بعد معنوی بیشتر شامل موارد سواد، آموزش، سلامت، حمایت قانونی از عموم مردم و برخورداری از حقوق انسانی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی می‌گردد.
همانگونه که اشاره شد رفاه اجتماعی یکی از دستاوردهای مهم جامعه بشری است که تحقق آن، زندگی با کیفیت و مطلوب را موجب گردیده و در واقع امروزه تامین آن از اصلی‌ترین تکالیف دولتمردان به‌حساب می‌آید. رفاه محصول برقراری عدالت اجتماعی و اقتصادی است و عدالت جز در سایه وضع قوانین منصفانه و مناسب با شرایط جامعه و اجرای صحیح آن و احترام گذاشتن و ارزش نهادن به آن میسر نخواهد شد. در حقیقت رفاه اجتماعی حاصل چرخه ای است که در آن ابتدا قوانین مناسب وضع شده و سپس با پایبندی به آن‌ها منجر به ظهور و بروز عدالت در جامعه می‌شود. از اینرو اولین گام در جهت تحقق رفاه در چرخه مذکور، تدوین قوانین مطلوب و سازنده است.
مالیات‌ها از جمله قوانینی هستند که وضع و سپس اجرای آن‌ها هم می‌تواند به تولید درآمد پایدار برای دولت‌ها و تخصیص آن‌ها در بودجه کشور بی انجامد و هم می‌تواند به عنوان ابزاری در جهت کاهش شکاف طبقاتی عمل کرده و در راستای تحقق عدالت اقتصادی و اجتماعی، رفاه مادی و آسایش خاطر را به ارمغان آورد.
دولت‌ها به منظور ارائه خدمات به شهروندان و تامین رفاه آن‌ها به منابع مالی قابل توجهی متکی هستند که بخشی از این اعتبارات به‌ویژه در شرایط افول منابع طبیعی از جمله نفت از طریق کسب درآمدهای عمومی مانند وصول مالیات تامین می‌گردد. بدیهی است در صورتیکه دولت‌ها در جهت تامین بودجه از منابع مالی کافی برخوردار نباشند انجام و اجرای پروژه‌های مهم و زیربنایی در کشور از جمله طرح‌های عمرانی و برنامه‌های مربوط به نظام سلامت و درمان و بسیاری پروژه‌های دیگر دچار اختلال و عدم توانایی در اجرا و بهره برداری خواهد شد. همچنین به هر میزان که دسترسی به درآمدهای پایدار و قابل اتکا همچون درآمدهای مالیاتی بیشتر باشد، اجرا و تحقق اهداف از پیش برنامه ریزی شده با ضریب اطمینان بالاتری صورت خواهد پذیرفت.
علاوه بر اینکه دولتهابرای رسیدن به رفاه اجتماعی مسئولیت دارند، آحاد جامعه نیز موظفند با دولت همسو و همدل بوده و درحد توان با آن همکاری و مشارکت نمایند. بدین معنی که هر شهروندی باید مسولیت شهروندی خویش را به نحو احسن انجام دهد.
در عصر حاضر مهم‌ترین و حساس‌ترین وظیفه، تغییر نگرش به مقوله مالیات و بالارفتن فرهنگ مالیاتی در افراد است که زمینه را برای سهیم شدن آحاد جامعه در پیشرفت کشور در ابعاد مختلف فراهم می‌نماید. امروزه مصداق این امر در کشورهای پیشرفته دنیا به خوبی نمایان است به طوری که شهروندان این کشورها از پرداخت مالیات رضایت کامل دارند زیرا مالیات پرداختی مردم در قالب تسهیلات اجتماعی و رفاهی به مردم در اشکال مختلف بازخورد داشته و به آنان باز می‌گردد مانند پرداخت کمک هزینه ماهیانه بلاعوض به کودکان، ارائه خدمات بهداشتی رایگان به شهروندان، بیمه بیکاری، تحصیل رایگان و… که در واقع با بهره مندی از مالیات در بخش‌های مختلف جامعه حذف شرایط فقر امکان پذیر می‌شود. ضمنا مالیات به عنوان یکی از ابزارهای کارآمد در جهت اجرای سیاست‌های اقتصادی حتی هدایت اقتصاد در مسیر اهداف کلان اقتصادی مانند تثبیت اقتصادی، ایجاد اشتغال، رشد اقتصادی و بهبود رفاه اجتماعی به شمار می‌آید. از اینرو از نظر اقتصادانان وجود یک نظام مالیاتی کارآمد برای ارتقاء رفاه اجتماعی، از ضروریات است مضاف بر اینکه در کشورهای تک محصولی مانند کشور ما که برای تأمین هزینه‌های جاری بیشتر متکی به درامدهای حاصل از صادرات منابع طبیعی هستند توجه بیشتر به نقش مالیات در ارائه خدمات عمومی ضرورت دارد.
به باور اندیشمندان هر چه صرف مالیات در جامعه برای ارائه خدمات و بهبود رفاه اجتماعی ملموس تر باشد، شهروندان نیز با طیب خاطر بیشترآن را می‌پردازند. به عبارت دیگر مالیات یک نوع هزینه اجتماعی است که شهروندان بابت مشارکت در تامین رفاه اجتماعی، آن را پرداخت می‌کنند و بدون شک هرچه آثار شاخص‌های رفاه اجتماعی مشهودتر باشند شهروندان با رغبت بیشتر به پرداخت آن همت می گمارند.
در خاتمه باید گفت که رفاه و آسایش، خدماتی هستند که اغلب دولت‌ها در جهان خود را متعهد به ارائه آن‌ها می‌دانند، اما واضح است که رفاه اجتماعی و اقتصادی بدون پشتوانه و سرمایه لازم و همچنین بدون برنامه‌ریزی صحیح و همکاری مردم با مسئولین محقق نخواهد شد بنابراین دولت‌ها برای رسیدن به این مهم باید سازوکارهایی را طراحی نموده و قوانینی را مدون نمایند که با اجرای صحیح آن‌ها و انجام برنامه‌ریزی‌های مربوط به آن دستیابی به این سرمایه ارزشمند اجتماعی میسر گردد.
منبع: سازمان امور مالیاتی کشور

Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.